20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn

 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
e. Phản biện
- Tuy nhiên vẫn còn có nhiều bạn chưa có nhận thức đúng đắn về tình yêu cũng như trách 
nhiệm của mình đối với quê hương, đất nước, chỉ biết đến bản thân mình, coi việc chung là 
việc của người khác, những người này đáng bị xã hội thẳng thắn lên án.
3. Kết bài
Khái quát lại vấn đề nghị luận: tình yêu quê hương đất nước; đồng thời rút ra bài học và liên 
hệ bản thân.
Câu 3:
Dàn ý cảm nhận về khổ thơ 1, 2 bài thơ Mùa xuân nho nhỏ
1. Mở bài
Giới thiệu tác giả Thanh Hải, bài thơ Mùa xuân nho nhỏ và dẫn dắt vào khổ thơ 1, 2.
2. Thân bài
a. Khổ thơ thứ nhất
Vẻ đẹp mùa xuân qua cảm nhận của tác giả:
Bông hoa tím biếc, con chim chiền chiện hót vang trời, tác giả cô đọng giọng hót của con 
chiền chiện thành giọt long lanh và giơ tay ra để cảm nhận.
→ Vẻ đẹp mùa xuân qua cách cảm của tác giả trở nên đẹp đẽ, nhiều màu sắc và đáng yêu, 
đáng mến.
b. Khổ thơ thứ hai
Ở khổ thơ này, tác giả cảm nhận về vẻ đẹp của con người lao động:
Hình ảnh con người lao động trong mùa xuân gắn liền với với màu xanh của chồi lộc, một 
màu sắc tràn đầy sức sống, cả đất trời như được sinh sôi nảy nở.
3. Kết bài
Khái quát lại giá trị nội dung, nghệ thuật của tác phẩm.
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
 ĐỀ SỐ 6
 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
 HÀ TĨNH NĂM HỌC 2020 – 2021
 Môn thi: Ngữ Văn
 Mã đề 1
 Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1. (2.0 điểm) Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
 Mây tụ về rừng thầm
 Suối lượn dưới thung xa
 Đồng xanh ôm núi biếc
 Trâu gặm chiều nhẩn nha
 Đàn cò trắng về qua
 Vẽ lên ngàn chớp sáng
 Những làng mạc an hòa
 Bên núi sông bình lặng
 Trích Nam thiêng Hồng lĩnh Trần Đức Cường, 
 Tạp chí Văn hóa Hà Tĩnh - Số 261, tháng 4 năm 2020)
a. Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn thơ trên.
b. Nêu nội dung của đoạn thơ.
c. Chỉ ra và phân tích hiệu quả nghệ thuật của một biện pháp tu từ có trong đoạn thơ.
Câu 2. (3,0 điểm).
Em hãy viết bài văn (khoảng 300 chữ) trình bày suy nghĩ của mình về bài học cuộc sống gợi 
ra từ câu tục ngữ: Một cây làm chẳng nên non - Ba cây chụm lại nên hòn núi cao"
Câu 3 (5.0 điểm)
Cảm nhận đoạn thơ sau
 Không có kính không phải vì xe không có kính
 Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi
 Ung dung buồng lái ta ngồi,
 Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng.
 Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng
 Nhìn thấy con đường chạy thẳng vào tim
 Thấy sao trời và đột ngột cánh chim
 Như sa, như ùa vào buồng lái
 Không có kính, ừ thì có bụi,
 Bụi phun tóc trắng như người già
 Chưa cần rửa, phì phèo châm điếu thuốc
 Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha.
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
 Không có kính, ừ thì ướt áo
 Mưa tuôn, mưa xối như ngoài trời
 Chưa cần thay, lái trăm cây số nữa
 Mưa ngừng, gió lùa khô mau thôi.
 (Trích Bài thơ về tiểu đội xe không kính, Phạm Tiến Duật, 
 Ngữ Văn 9, Tập 1, Nxb Giáo Dục Việt Nam)
 ---------HẾT---------
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
 ĐÁP ÁN
Câu 1. (2.0 điểm)
a. Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm
b. Nội dung của đoạn thơ: miêu tả cảnh vật thanh bình của làng quê.
c. Chỉ ra và phân tích hiệu quả nghệ thuật của một biện pháp tu từ có trong đoạn thơ.
Câu 2. (3,0 điểm).
Dẫn dắt vấn đề:
- Bài học cuộc sống gợi ra từ câu tục ngữ: Một cây làm chẳng nên non - Ba cây chụm lại nên 
hòn núi cao": tinh thần đoàn kết
- Câu tục ngữ như một lời khuyên cho những người nhụt chí và khuyến khích những người 
có ý chí mạnh mẽ.
- Đoàn kết là truyền thống tốt đẹp của dân tộc ta và đoàn kết tạo nên sức mạnh.
Bàn luận:
*Giải thích câu tục ngữ
“Một cây làm chẳng nên non,
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao”
- “một cây” thì không thể làm “nên non”
- “ba cây” gộp lại thì mới có thể làm nên núi cao
=>Thể hiện rằng một khi số lượng thay đổi thì chất lượng cũng thay đổi theo
- “chụm” từ được dùng để thể hiện sự đoàn kết
- “cây” đây là một biện pháp nhân hóa trở thành một biểu tượng sinh động thấm thía về tinh 
thần đoàn kết.
*Dẫn chứng tinh thần đoàn kết của dân tộc ta
- Trong thực tế lịch sử: Nhân dân ta đã một lòng đoàn kết để đánh đuổi giặc ngoại xâm, Bác 
Hồ có câu: “đoàn kết đại đoàn kết, thành công đại thành công”
- Trong đời sống hằng ngày: Nhân dân ta đoàn kết trong lao động sản xuất, họ cùng nhau 
góp sức đắp đê ngăn nước lũ để bảo vệ mùa màng...
*Bài học kinh nghiệm: Đoàn kết tạo nên sức mạnh vô địch. Đoàn kết là yếu tố quyết định 
thành công. Bác Hồ từng khẳng định: Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết. Thành công, thành 
công, đại thành công.
Bài học rút ra được từ câu tục ngữ: Là học sinh, em cùng các bạn xây dựng tinh thần đoàn 
kết, giúp nhau học tập và phấn đấu để cùng tiến bộ.
Câu 3 (5.0 điểm)
Tương tự câu 3 mã đề 2
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
 ĐỀ SỐ 7
 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
 HÀ TĨNH NĂM HỌC 2020 – 2021
 Môn thi: Ngữ Văn
 Mã đề 2
 Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1. (2.0 điểm) Đọc đoạn thơ sau và thực hiện các yêu cầu:
 Gió Lào đuổi theo trăng
 đầu tháng chị Hằng treo chót vót
 em nhìn lên trời sao vằng vặc
 Bắc Đẩu, Nam Vương, Hoàng Hậu đâu rồi
 Trăng tháng Năm không giống tháng Mười
 thương nhà nông ra đồng lúc xẩm tối
 chị Hằng chong đèn tay cầm quạt thổi
 gặt đi anh lúa chín chờ người
 (Trích Trăng tháng 5 – Ngô Đức Hạnh)
a. Chỉ ra phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn thơ trên.
b. Nêu nội dung của đoạn thơ.
c. Chỉ ra và phân tích hiệu quả nghệ thuật của một biện pháp tu từ có trong đoạn thơ.
Câu 2. (3.0 điểm)
Em hãy viết bài văn (khoảng 300 chữ) trình bày suy nghĩ của mình về bài học cuộc sống gợi 
ra từ câu tục ngữ: Thương người như thể thương thân.
Câu 3. (5,0 điểm)
Cảm nhận đoạn thơ sau:
 Không có kính không phải vì xe không có kính
 Bom giật, bom rung kính vỡ đi rồi
 Ung dung buồng lái ta ngồi,
 Nhìn đất, nhìn trời, nhìn thẳng.
 Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng
 Nhìn thấy con đường chạy thẳng vào tim
 Thấy sao trời và đột ngột cánh chim
 Như sa, như ùa vào buồng lái
 Không có kính, ừ thì có bụi,
 Bụi phun tóc trắng như người già
 Chưa cần rửa, phì phèo châm điếu thuốc
 Nhìn nhau mặt lấm cười ha ha.
 Không có kính, ừ thì ướt áo
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
 Mưa tuôn, mưa xối như ngoài trời
 Chưa cần thay, lái trăm cây số nữa
 Mưa ngừng, gió lùa khô mau thôi.
 (Trích Bài thơ về tiểu đội xe không kính, Phạm Tiến Duật, 
 Ngữ Văn 9, Tập 1, Nxb Giáo Dục Việt Nam
 ---------HẾT---------
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
 ĐÁP ÁN
Câu 1. (2.0 điểm)
a. Phương thức biểu đạt chính: biểu cảm
b. Nội dung của đoạn thơ: hình ảnh vầng trăng tháng 5
c. Biện pháp tu từ nhân hóa "chị Hằng" làm tăng sức gợi hình, gợi cảm của câu thơ.
Câu 2. (3.0 điểm)
Giới thiệu vấn đề: "thương người như thể thương thân" là một trong những truyền thống tốt 
đẹp của nhân dân ta, là lối sống giúp con người có được cuộc sống tốt đẹp hưn.
Bàn luận vấn đề
*Giải thích câu tục ngữ: “Thương người như thể thương thân” nghĩa là gì?
- Thương người nghĩa là chúng ta phải luôn luôn mở rộng tấm lòng của mình để quan tâm, lo 
lắng cho những người xung quanh còn nhiều vất vả, khó khăn.
- Thương thân nghĩa là yêu thương chính bản thân chúng ta. Chúng ta luôn trân trọng, chăm 
lo đến bản thân rất nhiều và đó là điều tất yếu.
- Cả câu tục ngữ: Thương người như thể thương thân mang đến cho chúng ta suy nghĩ rằng: 
chúng ta yêu thương, trân trọng, chăm sóc bản thân mình như thế nào thì hãy mở rộng tấm 
lòng của mình yêu thương những người xung quanh mình như thế đó.
*Những biểu hiện
- Yêu thương người khác đặc biệt là những người còn gặp nhiều khó khăn luôn là truyền 
thống đạo đức tốt đẹp của dân tộc Việt Nam chúng ta.
- Tình yêu thương, san sẻ với những mảnh đời bất hạnh xung quanh ta còn được nhân dân 
tôn vinh trong nhiều truyền thuyết xa xưa như: “Con rồng cháu tiên”, “Quả bầu mẹ”,..
- Trong ca dao, dân ca cũng có một số câu thể hiện tình yêu thương như: “Lá lành đùm lá 
rách”, “Bầu ơi thương lấy bí cùng/ Tuy rằng hác giống nhưng chung một giàn”,...
- Trong cuộc sống hằng ngày, ta dễ dàng bắt gặp những con người có lối sống đẹp như một 
con người luôn sống lành mạnh, chan hòa với cuộc sống, luôn tự vươn lên khi gặp khó khăn, 
vất vả.
- Hay những thanh niên, đoàn viên làm các công tác xã hội, những việc mà người dân cần 
như quét dọn sạch sẽ đường phố, nạo vét các kênh rạch bị nghẹt, tham gia các hoạt động tình 
nguyện Mùa hè xanh, Đó chính là một trong những biểu hiện của “sống đẹp”.
Phản đề: vần còn đâu đó những kẻ ích kỉ, sống vô cảm, thờ ơ với mọi ngưòi xung quanh
Kết thúc vấn đề
- Qua câu tục ngữ, bản thân là học sinh, tôi đã rút ra cho mình nhiều bài học kinh nghiệm 
quý báu.
- Đó là một câu tục ngữ rất hay và sâu sắc, thể hiện một phẩm chất đạo đức tốt đẹp của con 
người.
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
Câu 3. (5,0 điểm)
Mở bài:
- Giới thiệu bài thơ Bài thơ về tiểu đội xe không kính của Phạm Tiến Duật.
- Dẫn dắt trích thơ: Hình ảnh những chiếc xe không kính và người lính lái xe
Thân bài
1. Hình ảnh những chiếc xe không kính
– Xưa nay, những hình ảnh xe cộ, tàu thuyền đưa vào thơ thì đều được “mĩ lệ hóa”, “lãng 
mạn hóa” và thường mang ý nghĩa tượng trưng hơn là tả thực. Người đọc đã bắt gặp chiếc xe 
tam mã trong thơ Pus-kin, con tàu trong “Tiếng hát con tàu” của Chế Lan Viên, đoàn thuyền 
đánh cá trong bài thơ cùng tên của Huy Cận.
– Ở bài thơ này, hình ảnh những chiếc xe không kính được miêu tả cụ thể, chi tiết rất thực. 
Lẽ thường, để đảm bảo an toàn cho tính mạng con người, cho hàng hoá nhất là trong địa hình 
hiểm trở Trường Sơn thì xe phải có kính mới đúng. Ấy thế mà chuyện “xe không kính” lại là 
môt thực tế, là hình ảnh thường gặp trên tuyến đường Trường Sơn.
– Hai câu thơ mở đầu có thể coi là lời giải thích cho “sự cố” có phần không bình thường ấy:
Không có kính không phải vì xe không có kính
Bom giật, bom rung, kính vỡ đi rồi.
+ Lời thơ tự nhiên đến mức buộc người ta phải tin ngay vào sự phân bua của các chàng trai 
lái xe dũng cảm. Chất thơ của câu thơ này hiện ra chính trong vẻ tự nhiên đến mức khó ngờ 
của ngôn từ.
+ Bằng những câu thơ rất thực, đậm chất văn xuôi, điệp ngữ“không”, cùng với động từ mạnh 
“giật”, “rung” -> Tác giả đã lí giải nguyên nhân không có kính của những chiếc xe. Bom đạn 
chiến tranh đã làm cho những chiếc xe trở nên biến dạng “không có kính”, “không có 
đèn”,”không có mui xe”,”thùng xe có xước”. Từ đó, tác giả đã tạo ấn tượng cho người đọc 
một cách cụ thể và sâu sắc về hiện thực chiến tranh khốc liệt, dữ dội, về cuộc chiến đấu gian 
khổ mà người lính phải trải qua.
=> Hình ảnh những chiếc xe không kính vốn chẳng hiếm trong chiến tranh, song phải có một 
hồn thơ nhạy cảm, có nét tinh nghịch, ngang tàn như Phạm Tiến Duật mới phát hiện ra được, 
đưa nó vào thơ và trở thành biểu tượng độc đáo của thơ ca thời chống Mĩ.
2. Hình ảnh người lính lái xe
* Hình ảnh những chiếc xe không kính đã làm nổi rõ hình ảnh những chiến sĩ lái xe ở 
Trường Sơn. Thiếu đi những điều kiện, phương tiện vật chất tối thiểu lại là một cơ hội để 
người lính lái xe bộc lộ những phẩm chất cao đẹp, sức mạnh tinh thần lớn lao của họ, đặc 
biệt là lòng dũng cảm, tinh thần bất chấp gian khổ khó khăn.
a. Vẻ đẹp của người lính lái xe trước hết thể hiện ở tư thế hiên ngang, ung dung, đường 
hoàng,tự tin, và tâm hồn lãng mạn, lạc quan, yêu đời
Ung dung buồng lái ta ngồi
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
Nhìn đất, nhìn trời,nhìn thẳng.
+ Nghệ thuật đảo ngữ với từ láy “ung dung” được đảo lên đầu câu thứ nhất và nghệ thuật 
điệp ngữ với từ “nhìn” được nhắc đi nhắc lại trong câu thơ thứ hai -> nhấn mạnh tư thế ung 
dung, bình tĩnh, tự tin của người lính lái xe.
+ Cái nhìn của các anh là cái nhìn bao quát, rộng mở “nhìn đất”,”nhìn trời”, vừa trực diện, 
tập trung cao độ “nhìn thẳng”. Các anh nhìn vào khó khăn, gian khổ, hi sinh mà không hề 
run sợ, né tránh – một bản lĩnh vững vàng.
– Trong tư thế ung dung ấy, người lính lái xe có những cảm nhận rất riêng khi được tiếp xúc 
trực tiếp với thiên nhiên bên ngoài:
Nhìn thấy gió vào xoa mắt đắng
Thấy con đường chạy thẳng vào tim
Thấy sao trời và đột ngột cánh chim
Như sa, như ùa vào buồng lái.
+ Sau tay lái của chiếc xe không có kính chắn gió nên các yếu tố về thiên nhiên, chướng ngại 
vật rơi rụng, quăng ném, va đạp vào trong buồng lái. Song, quan trọng hơn là các anh có 
được cảm giác như bay lên, hòa mình với thiên nhiên rồi được tự do giao cảm, chiêm 
ngưỡng thế giới bên ngoài.Điều này được thể hiện ở nhịp thơ đều đặn, trôi chảy như xe lăn 
với việc vận dụng linh hoạt điệp ngữ “thấy” và phép liệt kê. Có rất nhiều cảm giác thú vị đến 
với người lính trên những chiếc xe không có kính.
+ Các hình ảnh “con đường”,”sao trời”,”cánh chim” diễn tả rất cụ thể cảm giác của những 
người lính khi được lái những chiếc xe không kính. Khi xe chạy trên đường bằng, tốc độ xe 
chạy đi nhanh, giữa các anh với con đường dường như không còn khoảng cách, chính vì thế, 
các anh mới có cảm giác con đường đang chạy thẳng vào tim. Và cái cảm giác thú vị khi xe 
chạy vào ban đêm, được “thấy sao trời” và khi đi qua những đoạn đường cua dốc thì những 
cánh chim như đột ngột “ùa vào buồng lái”. Thiên nhiên, vạn vật dường như cũng bay theo 
ra chiến trường. Tất cả điều này đã giúp người đọc cảm nhận được ở các anh nét hào hoa, 
kiêu bạc, lãng mạn và yêu đời của những người trẻ tuổi. Tất cả là hiện thực nhưng qua cảm 
nhận của nhà thơ đã trở thành những hình ảnh lãng mạn.
b. Một vẻ đẹp nữa làm nên bức chân dung tinh thần của người lính trong bài thơ chính là tinh 
thần lạc quan, sôi nổi, bất chấp khó khăn, nguy hiểm
Không có kính, ừ thì có bụi,
.
Mưa ngừng, gió lùa khô mau thôi.
Những câu thơ giản dị như lời nói thường, với giọng điệu thản nhiên, ngang tàn hóm hỉnh, 
cấu trúc: “không có”;”ừ thì”, “chưa cần” được lặp đi lặp lại, các từ ngữ “phì 
phèo”,”cười ha ha”,”mau khô thôi” làm nổi bật niềm vui, tiếng cười của người lính cất lên 
một cách tự nhiên giữa gian khổ,hiểm nguy của cuộc chiến đấu. Cài tài của Phạm Tiến Duật 
 DeThiHay.net 20 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Hà Tĩnh môn Văn - DeThiHay.net
trong đoạn thơ này là cứ hai câu đầu nói về hiện thực nghiệt ngã phải chấp nhận thì hai câu 
sau nói lên tinh thần vượt lên để chiến thắng hoàn cảnh của người lính lái xe trong chiến 
tranh ác liệt. Xe không kính nên “bụi phun tóc trắng như người già” là lẽ đương nhiên, xe 
không có kính nên “ướt áo”, “mưa tuôn, mưa xối như ngoài trời” là lẽ tất nhiên. Trước mọi 
khó khăn, nguy hiểm, các anh vẫn “cười” rồi chẳng cần bận tâm, lo lắng, các anh sẵn sàng 
chấp nhận thử thách, gian lao như thể đó là điều tất yếu. Các anh lấy cái bất biến của lòng 
dũng cảm, của thái độ hiên ngang để thắng lại cái vạn biến của chiến trường sinh tử gian 
khổ, ác liệt. Đọc những câu thơ này giúp ta hiểu được phần nào cuộc sống của người lính 
ngoài chiến trường những năm tháng đánh Mỹ. Đó là cuộc sống gian khổ trong bom đạn ác 
liệt nhưng tràn đầy tinh thần lạc quan, niêm vui sôi nổi, yêu đời. Thật đáng yêu và đáng tự 
hào biết bao!
Kết luận: Thử thách ngày càng tăng, nhưng mức độ và hướng đi không thay đổi.Vẫn là 
khẳng định tinh thần bất khuất, quyết thắng của quân đội ta, nhưng Phạm Tiến Duật đã đem 
lại nhiều hình ảnh mới và giọng điệu mới: trẻ trung, tinh nghịch, ngang tàn mà kiên định. Bài 
thơ đâu chỉ nói về tiểu đội xe không kính,nó phản ánh cả khí thế quyết tâm giải phóng miền 
Nam của toàn quân và toàn dân ta,khẳng định rằng ý chí của con người mạnh hơn cả sắt 
thép.
 DeThiHay.net