13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn

 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
 ĐÁP ÁN
I. ĐỌC HIỂU
Câu 1:
1. Đoạn trích trên được viết theo thể thơ lục bát
2. Biện pháp tu từ được sử dụng: Nhân hóa, đảo ngữ.
3. Học sinh có thể giải thích theo ý hiểu của mình, có lý giải
Gợi ý:
Đoạn thơ trên nói đến những đức tính: Siêng năng, cần cù, lạc quan, giàu tình yêu thương, 
đoàn kết đùm bọc lẫn nhau, kiên cường, bất khuất,......
Câu 2:
1. Mở bài
Giới thiệu vấn đề cần nghị luận: ý chí, nghị lực sống của con người. (Một trong những đức 
tính quý báu của con người mà ai cũng cần rèn luyện chính là ý chí, nghị lực).
Lưu ý: Học sinh lựa chọn cách viết mở bài trực tiếp hoặc gián tiếp tùy theo năng lực của bản 
thân.
2. Thân bài
a. Giải thích
- Ý chí, nghị lực sống của con người trì là sự nhẫn nại, cố gắng, quyết tâm vươn lên, theo 
đuổi mục tiêu của mình cho dù gặp nhiều khó khăn, trở ngại và vấp ngã.
b. Phân tích
- Tất cả mọi việc trên đời này không phải dễ dàng mà thành công được, để đạt được thành 
công, chúng ta phải cần có ý chí theo đuổi mục tiêu. Có thể nói, ý chí, nghị lực chính là một 
trong những yếu tố quan trọng nhất quyết định đến thành công của con người.
- Nếu trong xã hội con người ai khi gặp khó khăn cũng bỏ cuộc thì xã hội sẽ không phát triển 
được như hiện nay, con người sẽ rơi vào bế tắc.
- Người có ý chí, nghị lực luôn là tấm gương sáng để chúng ta học tập và noi theo, giúp xã 
hội này tiến bộ hơn.
c. Chứng minh
- Học sinh tự lấy dẫn chứng để minh họa cho bài làm vǎn của mình.
Lưu ý: dẫn chứng phải xác thực, tiêu biểu, được nhiều người biết đến.
Gợi ý: nhà giáo Nguyễn Ngọc Kí, chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà bác học Thomas Edison,...
d. Phản biện
- Trong xã hội vẫn còn có nhiều người nóng vội, muốn đạt được thành quả nhanh chóng, lại 
có người dễ nản chí, bỏ cuộc khi gặp khó khăn,... những người này đáng bị xã hội chỉ trích, 
phê phán.
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
3. Kết bài
- Khái quát và khẳng định lại tầm quan trọng của ý chí, nghị lực sống của con người đồng 
thời rút ra bài học, liên hệ bản thân.
Câu 3:
I. Mở bài
- Giới thiệu tác giả: Nguyễn Quang Sáng
- Nguyễn Quang Sáng là nhà văn tiêu biểu của nền văn học hiện đại Việt Nam.
- Giới thiệu tác phẩm: Chiếc lược ngà
- Truyện ngắn "Chiếc lược ngà" ra đời năm 1966, những năm tháng gian khổ, đau thương 
nhất của đồng bào Nam Bộ trong 30 năm chiến tranh.
- Truyện thể hiện cảm động tình cha con sâu nặng và cao đẹp trong cảnh ngộ éo le của chiến 
tranh.
- Giới thiệu khái quát về tình cảm cha con của ông Sáu được thể hiện sâu sắc trong đoạn 
cuối.
II. Thân bài
1. Tóm tắt truyện
- Truyện ngắn "Chiếc lược ngà" xoay quanh tình huống gặp mặt của bé Thu và ông Sáu.
- Khi ông Sáu đi kháng chiến, bé Thu chưa đầy một tuổi. Tám năm trời cha con em chi biết 
nhau thông qua 2 tấm ảnh. Lần nghỉ phép ba ngày của ông Sáu là cơ hội hiếm hoi để ba con 
Thu gặp gỡ, bày tỏ tình phụ tử. Nhưng bé Thu lại không chịu nhận cha vì vết thẹo trên má 
làm ông Sáu không giống như trong tấm ảnh. Đến lúc Thu nhận ra thì cũng là giây phút ba 
em lên đường tiếp tục đi chiến đấu. Và lần gặp mặt ấy là lần đầu tiên, duy nhất, cuối cùng 
của cha con Thu.
2. Phân tich
a. Tình cảm của bé Thu dành cho ông Sáu trong giây phút xa cha
- Khi chưa nhận ra ông Sáu với vết thẹo dài trên mặt, bé Thu đã có thái độ xa lánh, hành 
động cự tuyệt và những lời nói cử chỉ khiến ông Sáu phải đau lòng.
=> Tất cả những hành động ấy đã thể hiện được cá tính mạnh mẽ và tình cảm yêu thương 
rạch ròi của cô bé. Trong trái tim em, ba chỉ có một người mà thôi.
- Khi nhận ra ông Sáu là cha mình, trong buổi sáng cuối cùng trước khi ông Sáu phải lên 
đường, thái độ, hành động của bé Thu đột ngột thay đổi:
- Đôi mắt mênh mông của con bé bỗng xôn xao, đó là đôi mắt của đứa trẻ chưa kịp lớn đã 
phải đối diện với những nỗi buồn chia xa, ly biệt.
- Nó bỗng kêu thét lên "ba" - tiếng kêu như xé tan sự im lạ̌ng và xé cả ruột gan mọi người. 
Là tiếng kêu đầu tiên và cũng là tiếng kêu cuối cùng của cuộc đời cô bé.
- Cô bé chạy xô tới, dang hai tay ôm lấy cổ ba, hôn ba cùng khắp (hôn tóc, hôn cổ, hôn vai, 
hôn vết thẹo),
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
- Nó dang cả hai chân để câu chặt lấy ba, đôi vai nhỏ bé run run.
=> Tình yêu thương ba được bộc lộ một cách mãnh liệt, dâng trào, không thể kìm nén nổi. 
Em yêu ba, nhớ ba, mong ba. Nay tình cảm ấy mới có dịp vỡ òa ra nên vô cùng mạnh mẽ, 
hối hả, cuống quýt.
b. Tình cảm của ông Sáu dành cho con
- Trước đó, khi bị con từ chối, ông cảm thấy vô cùng hụt hẫng, đau khổ, cáu giận, không thể 
kìm chế nổi. Và giờ đây, ông ngậm ngùi không dám lại gần con, vì sợ con gái lại tránh xa, sợ 
hãi mình.
- Ông Sáu trong trạng thái đau khổ khi muốn ôm ấp hình hài máu mủ của minh nhưng lại sợ 
bị khước từ.
=> Đó là nỗi đau khổ, đáng thương của người lính vì chiến tranh làm nên những tổn thương 
cho thể xác và tâm hồn.
- Trong khoảnh khắc bé Thu nhận ra ông là cha, ông đã hạnh phúc khôn cùng. Ông Sáu vỡ 
òa trong tiếng gọi mà ông đã khao khát suốt 8 năm.
⟹ Tình cảm của người cha là một tình cảm sâu sắc, thiêng liêng.
c. Ý nghĩa đoạn trích
- Đoạn trích tố cáo chiến tranh phi nghĩa, đã làm nên những đau thương cho người vô tội.
- Đoạn trích cũng ca ngợi sâu sắc tình cảm thiêng liêng của đời người mà tội ác hay bom đạn 
không thể nào tàn phá được - tình phụ tử.
III. Kết bài
- Khẳng định giá trị của đoạn trích
- Tình cảm của em dành cho các nhân vật.
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
 ĐỀ SỐ 6
 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI TUYỂN SINH VÀO LỚP 10 THPT
 ĐẮK LẮK NĂM HỌC 2020 - 2021
 Môn thi: Ngữ Văn
 Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1 (2.0 điểm)
Đọc đoạn trích:
 Gặp thời tức là gặp may, có cơ hội, nhưng nếu chủ quan không chuẩn bị thì cơ hội 
cũng sẽ qua di. Hoàn cảnh bức bách tức là hoàn cảnh khó khăn buộc phải khắc phục. Nhưng 
gặp hoàn cảnh ấy có người bi quan, thất vọng, chán nản, thói chí; có người lại gồng mình 
vượt qua. Điều kiện học tập cũng vậy, có người được cha mẹ tạo cho mọi điều kiện thuận 
lợi, nhưng lại mải chơi, ăn diện, kết quả học tập rất bình thường. Nói tới tài năng thì ai cũng 
có chút tài, nhưng đó chỉ mới là một khả năng tiềm tàng, nếu không tìm cách phát huy thì nó 
cũng bị thui chột. Rút cuộc mấu chốt của thành đạt là ở bản thân chủ quan mỗi người, ở tinh 
thần kiên trì phấn đấu, học tập không mệt mỏi, lại phải trau dồi đạo đức cho tốt đẹp. Không 
nên quên rằng, thành đạt tức là làm được một cái gì có ích cho mọi người, cho xã hội, được 
xã hội thừa nhận.
 (Trích Trò chuyện với bạn trẻ - Nguyên Hương, Ngữ văn 9, Tập hai, NXB Giáo dục 
Việt Nam, 2019, tr. 11)
Thực hiện các yêu cầu sau:
1. Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích. (0.5 điểm)
2. Theo tác giả, khi gặp hoàn cảnh khó khăn buộc phải khắc phục, con người có những cách 
ứng xử nào? (0.5 điểm)
3. Anh/Chị hiểu như thế nào về ý kiến: thành đạt tức là làm được một cái gì có ích cho mọi 
người, cho xã hội, được xã hội thừa nhận? (1.0 điểm)
Câu 2 (3.0 điểm)
Từ nội dung đoạn trích ở Câu 1, anh/chị hãy viết bài văn nghị luận (khoảng 250 chữ) trình 
bày suy nghĩ về ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hội cho bản thân trong cuộc sống.
Câu 3 (5.0 điểm)
Cảm nhận của anh/chị về đoạn thơ sau:
 Thuyền ta lái gió với buồm trăng
 Lướt giữa mây cao với biển bằng,
 Ra đậu dặm xa dò bụng biển,
 Dàn đan thế trận lưới vây giăng.
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
 Cá nhụ cá chim cùng cá đé,
 Cá song lấp lánh đuốc đen hồng,
 Cái đuôi em quẫy trăng vàng chóe.
 Đêm thở: sao lùa nước Hạ Long.
 Ta hát bài ca gọi cá vào,
 Gõ thuyền đã có nhịp trăng cao.
 Biển cho ta cá như lòng mẹ
 Nuôi lớn đời ta tự buổi nào.
 (Trích Đoàn thuyền đánh cá - Huy Cận,
 Ngữ văn 9, Tập một, NXB Giáo dục Việt Nam, 2019, tr. 140)
 ---------HẾT---------
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
 ĐÁP ÁN
Câu 1 (2.0 điểm)
1. Phương thức biểu đạt chính: Nghị luận
2. Khi gặp hoàn cảnh khó khăn, buộc phải khắc phục con người thường có 2 cách ứng xử: có 
người bi quan, thất vọng, chán nản, thối chí; có người gồng mình vượt qua.
3. Ý kiến trên có thể hiểu: thành đạt đối với một cá nhân không chỉ đơn thuần là cá nhân đó 
đạt được mục tiêu mà bản thân đề ra. Cao hơn cả thành đạt là khi việc làm đó của bạn mang 
lại lợi ích cho cộng đồng xã hội, phục vụ cho sự phát triển chung của xã hội và được mọi 
người thừa nhận.
Câu 2 (3.0 điểm)
1. Giới thiệu vấn đề: ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hội cho bản thân trong cuộc sống.
2. Giải thích vấn đề:
- Cơ hội là hoàn cảnh thuận lợi mà chúng ta gặp được để thực hiện điều mong muốn, dự 
định.
- Nắm bắt là nắm được, hiểu được để vận dụng, sử dụng.
⇒ Nắm bắt cơ hội là biết tận dụng hoàn cảnh thuận lợi để thực hiện những dự định, mơ ước 
của mình và biến nó thành hiện thực.
3. Phân tích, bàn luận vấn đề
- Cơ hội không phải lúc nào cũng xuất hiện. Nếu để nó qua đi có thể bạn sẽ phải chờ đợi rất 
lâu bởi vậy việc nắm bắt cơ hội kịp thời có ý nghĩa hết sức quan trọng.
- Ý nghĩa của việc nắm bắt cơ hội:
+ Biết tận dụng hoàn cảnh thuận lợi, chúng ta sẽ có cơ hội tiến nhanh đến thành công.
+ Cơ hội mang đến cho chúng ta niềm tin, niềm hi vọng để ta đạt được mục đích.
+ Cơ hội tạo ra cho chúng ta một sức mạnh to lớn và động lực để ta vượt qua những thử 
thách, khó khăn trong cuộc sống.
+ Người biết nắm bắt cơ hội là người thông minh, biết thích nghi với hoàn cảnh.
- Để có cơ hội tốt nhất, bạn không phải chỉ cần ngồi chờ dịp may mà còn phải có một sự 
chuẩn bị chu đáo. Đôi khi cơ hội là do chính chúng ta mang đến cho mình.
- Khi đã nhận ra được cơ hội đang ở trước mắt, chúng ta phải chủ động và tận dụng nó một 
cách khéo léo để có thể vượt qua những thử thách và tiến tới thành công.
- HS lấy dẫn chứng minh họa phù hợp.
- Phê phán những người không biết tận dụng cơ hội.
- Phân biệt nắm bắt cơ hội với sống cơ hội.
4. Liên hệ bản thân và Tổng kết
Câu 3 (5.0 điểm)
1. Giới thiệu chung
2. Phân tích, cảm nhận
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
*Hình ảnh đoàn thuyền được tái hiện chân thực, sinh động:
- Không gian vũ trụ bao la được mở ra nhiều chiều:
+ Cao : bầu trời, mặt trăng.
+ Rộng: mặt biển.
+ Sâu: lòng biển.
- Để thấy đoàn thuyền đánh cá hoàn toàn tương xứng với không gian ấy:
+ Khi sóng biển cồn lên, cánh buồm như chạm vào cả mây trời.
+ Khi buông lưới con thuyền như dò thấu tận đáy đại dương.
+ Hệ thống động từ: "lái", "lướt"... -> tư thế làm chủ của đoàn thuyền...
+ Hệ thống hình ảnh: "lái gió", "buồm trăng", "mây cao", "biển bằng" -> con thuyền như 
mang sinh lực của đất trời để đánh cá trên biển.
- Gợi hình tượng người lao động trên biển:
+ Tầm vóc lớn lao sánh cùng vũ trụ.
+ Làm chủ cả vũ trụ.
*Sự giàu có, phong phú, đẹp đẽ, bao dung của biển cả:
- Liệt kê: "cá nhụ", "cá chim"...:
+ Là những loài cá quý giá nhất -> sự hào phóng của biển cả.
+ Tô đậm ấn tượng về một vùng biển giàu có với sản vật phong phú.
- Hình ảnh miêu tả: "cá song...đuốc đen hồng":
+ Tả thực cá song dài có những chấm nhỏ màu đen hồng.
+ Liên tưởng đến ngọn đuốc làm sáng cả biển đêm.
- Đại từ "em" -> nhân hóa câu thơ:
+ Cá không phải là đối tượng để đánh bắt mà là đối tượng để chinh phục.
+ Gợi hành trình chinh phục tự nhiên của con người.
- Nhân hóa: "đêm thở", "sao lùa" -> Vẻ đẹp của đêm trăng trên biển. Ánh trăng sao lồng vào 
sóng nước nên khi cá quẫy ta có cảm giác không phải mặt nước đang xao động mà là màn 
đêm đang thở.
So sánh "như lòng mẹ":
+ Là "nguồn sữa", nguồn tài nguyên khổng lồ nuôi sống con người.
+ Ấm áp, bao dung, gần gũi, yêu thương con người như lòng mẹ.
=> Ẩn sau những câu thơ này là niềm hạnh phúc và lòng biết ơn của con người đối với ân 
tình của thiên nhiên, đất nước.
3. Tổng kết
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
 ĐỀ SỐ 7
 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐỀ THI TUYỂN SINH LỚP 10 THPT
 ĐẮK LẮK NĂM HỌC 2019 - 2020
 Môn thi: Ngữ Văn
 Thời gian: 120 phút (không kể thời gian giao đề)
Câu 1 (2,0 điểm) 
Đọc đoạn trích: 
Hai người bạn cùng đi qua sa mạc. Trong chuyến đi, giữa hai người xảy ra cuộc tranh luận 
và một người nổi nóng, không kiềm chế được mình đã nặng lời miệt thị người kia. 
Cảm thấy bị xúc phạm, anh không nói gì, chỉ viết lên cát: “Hôm nay, người bạn tốt nhất đã 
làm khác đi những gì tôi nghĩ”. 
Họ đi tiếp, tìm thấy một ốc đảo và quyết định bơi đến. Người bị miệt thị lúc nãy bây giờ bị 
đuối sức và chìm dần. Người bạn kia đã tìm cách cứu anh. Khi đã lên bờ, anh lấy một miếng 
kim loại khắc lên đá: “Hôm nay, người bạn tốt nhất của tôi đã cứu sống tôi”. 
Người kia hỏi: “Tại sao khi tôi xúc phạm anh, anh viết lên cát còn bây giờ anh lại khắc lên 
đá ?” 
Anh ta trả lời: “Những điều viết lên cát sẽ nhanh chóng xoá nhoà theo thời gian, nhưng 
không ai có thể xoá được những điều tốt đẹp đã được ghi tạc trên đá, trong lòng 
người”. 
Vậy, mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi những 
ân nghĩa lên đá. 
 (Lỗi lầm và sự biết ơn, Ngữ văn 9, tập một, NXB Giáo dục Việt) 
Thực hiện các yêu cầu sau: 
1. Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích. (0,5 điểm) 
2. Trong đoạn trích trên, yếu tố nghị luận thể hiện ở câu văn nào? (0,5 điểm) 
3. Anh/chị hiểu như thế nào về ý nghĩa của việc “viết lên cát” và “khắc lên đá” trong 
đoạn trích? (1,0 điểm) 
Câu 2 (3,0 điểm) 
Từ nội dung đoạn trích, anh/chị hãy viết một bài văn ngắn (khoảng 250 chữ) trình bày suy 
nghĩ về lòng bao dung, vị tha trong cuộc sống. 
Câu 3 (5,0 điểm) 
Truyện Những ngôi sao xa xôi của Lê Minh Khuê đã làm nổi bật tâm hồn trong sáng, mơ 
mộng, tinh thần dũng cảm, cuộc sống chiến đấu đầy gian khổ, hi sinh nhưng rất hồn nhiên, 
lạc quan của những cô gái thanh niên xung phong trên tuyến đường Trường Sơn. 
(Những ngôi sao xa xôi, Lê Minh Khuê, Ngữ văn 9, tập hai, NXB Giáo dục Việt Nam 2018, 
trang 122) 
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
Anh/chị hãy phân tích nhân vật Phương Định trong truyện ngắn Những ngôi sao xa xôi của 
nhà văn Lê Minh Khuê để làm rõ nhận định trên.
 ---------HẾT---------
 DeThiHay.net 13 Đề thi và Đáp án kỳ tuyển sinh Lớp 10 tỉnh Đắk Lắk môn Văn - DeThiHay.net
 ĐÁP ÁN
Câu 1 (2,0 điểm) 
Thực hiện các yêu cầu sau: 
1. Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích: tự sự 
2. Trong đoạn trích trên, yếu tố nghị luận thể hiện ở câu văn: 
Câu 1: “Những điều viết lên cát sẽ mau chóng xóa nhòa theo thời gian, nhưng không ai có 
thể xóa được những điều tốt đẹp đã được ghi tạc trên đá, trong lòng người” 
Câu 2: “Vậy mỗi chúng ta hãy học cách viết những nỗi đau buồn, thù hận lên cát và khắc ghi 
những ân nghĩa lên đá”.
3. 
- "viết lên cát": Cát, vốn là một thứ nhỏ bé, mong manh, và dễ dàng xóa nhòa cũng nghĩa là 
nó thể hiện một thái độ bao dung, không chấp nhặt, và một tâm hồn cao thượng. Viết thù hận 
và nỗi buồn lên cát, để cát sẽ dễ dàng xóa nhòa, để sự hận thù sẽ không còn mãi, để khi quay 
trở lại, ta sẽ cùng nhau sửa chữa những sai lầm. 
- “khắc lên đá” đó là cách tôn trọng và luôn lưu giữ, trước sau như một và một thái độ sống 
luôn xem trọng người khác một cách đáng quý. Đá là một thứ cứng, khó bị phá vỡ do thời 
tiết, khó bị bay, thổi mất như cát, nên việc khắc ghi lên đá, cũng là cách ta luôn giữ sự tử tế 
của người khác trong trái tim mình. Điều đó, không chỉ khiến trái tim ta ấm áp, và tốt đẹp 
hơn, còn khiến mối quan hệ giữa người với người đều tốt đẹp lên. 
Câu 2 (3,0 điểm) 
Dàn ý: 
I. Mở bài: giới thiệu lòng bao dung, vị tha trong cuộc sống 
- Là một trong những đạo lí tốt đẹp của dân tộc chúng ta đó là lòng khoan dung. 
Bàn luận vấn đề: 
1. Giải thích thế nào là lòng bao dung, vị tha trong cuộc sống: 
- Bao dung và vị tha là rộng lòng tha thứ cho người phạm lỗi lầm 
- Không chỉ thế bao dung còn cảm thông với khuyết điểm và nhược điểm của người 
khác 
2. Những biểu hiện của lòng bao dung, vị tha trong cuộc sống: 
- Bao dung là tha thứ cho người khác 
- Biết nhường nhịn và chia sẻ, thậm chí có thể hi sinh 
- Bỏ qua những lỗi lầm của người khác gây ra cho mình hay cho xã hội 
- Bao dung khác với ích kỉ, căm ghét,. 
3. Ý nghĩa của lòng bao dung, vị tha trong cuộc sống: 
- Bao dung là một cách cư xử cao quý 
- Là một phẩm chất đạo lí tốt đẹp 
- Là truyền thống tốt đẹp của dân tộc Việt 
 DeThiHay.net